Vier Sterren

welkom op de blog van Wim Gabriels

Eredoctoraat voor Jared Diamond

De beroemde fysioloog, ecoloog, ornitholoog en wat-niet-oloog Jared Diamond ontvangt morgen een eredoctoraat aan de Leuvense universiteit. Omdat ik het nieuws te laat vernam, kan ik er niet naartoe gaan. Jammer, want deze professor van de universiteit van Los Angeles is niet de eerste de beste. Diamond verdiende zijn sporen in de wetenschappelijke wereld maar is voornamelijk bekend door de boeken die hij schreef voor een breder publiek. De twee recentste zijn het bekendst en bekleden ook een prominente plaats in mijn eigen boekenkast.

Jared Diamond - Guns, Germs, and SteelHet uit 1997 daterende “Guns, germs and steel” (vertaald als “Zwaarden, paarden en ziektekiemen“) werd bekroond met een Pulitzerprijs. Het boek begint met een vraag die Diamond ooit kreeg van een bewoner van Nieuw-Guinea: “Waarom hebben jullie blanken zoveel spullen gemaakt en die naar Nieuw-Guinea gebracht en hadden wij zwarte mensen zo weinig spullen?” Het zoeken naar een antwoord op deze schijnbaar simpele vraag mondde uit in dit boek. Diamond onderzoekt hierin welke factoren in de loop der geschiedenis bijdroegen tot het ontstaan van grote beschavingen, en de hiermee gepaard gaande ontwikkeling van landbouw, werktuigen, en ook wapens. Een boeiende en overtuigende analyse brengt Diamond tot de conclusie dat klimatologische, geografische en ecologische verschillen doorslaggevend zijn geweest. Raciale factoren heeft Diamond niet nodig in zijn verklaring. Nee, de blanken hebben in feite gewoon… geluk gehad. Ze waren op het juiste moment op de juiste plaats, wat hen de kans gaf een voorsprong te ontwikkelen op de culturen op andere continenten. De gevolgen daarvan kent u.

Jared Diamond - CollapseDe opvolger “Collapse” (vertaald als “Ondergang“) verscheen in 2005. Hierin vult Jared Diamond zijn analyse uit “Guns, Germs and Steel” in zekere zin aan, want in dit boek onderzoekt hij hoe het komt dat sommige beschavingen, nadat ze tot bloei zijn gekomen, toch weer in verval raken en verdwijnen. Diamond vertelt het verhaal van een aantal tot de verbeelding sprekende verdwenen beschavingen, zoals de Maya-cultuur, de Viking-nederzettingen die een tijdlang op Groenland hebben bestaan, en Paaseiland. Al deze beschavingen zijn uiteindelijk ten onder gegaan door een samenspel van verscheidene factoren, zoals een te snelle bevolkingsgroei, het uitgeput raken van natuurlijke voorraden en het niet anticiperen op ecologische veranderingen zoals klimaatswijziging. Kortom, een beschaving die niet op een duurzame manier omgaat met natuurlijke hulpbronnen ondergraaft na verloop van tijd haar eigen fundamenten. Deze boodschap kan ook vertaald worden naar onze gemondialiseerde samenleving van vandaag. Jared Diamond eindigt zijn boek dan ook passend met een hoofdstuk met aanbevelingen hoe wij, als individu, deze ondergang kunnen helpen afwenden.

Advertisements

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: